Rodzaj spoin spawalniczych – jakie wybrać?

Metalowe elementy w procesie spawania można ze sobą łączyć na wiele różnych sposobów, aby jednak mieć pewność, że połączenie będzie stabilne, należy dokładnie dostosować sposób spojenia do wymogów realizacji i jej przyszłego zastosowania.
Na jakość i wytrzymałość spoin wpływ będzie miała nie tylko zastosowana metoda, ale również ilość i koncentracja dostarczanej energii, a także wykorzystane materiały.

Ze względu na różnorodną konstrukcję, spoiny możemy podzielić na:

1) Spoiny czołowe – wykorzystuje się je głównie w złączach kątowych i doczołowych. Powstają one poprzez wypełnienie spoiwem przestrzeni pomiędzy dwoma łączonymi elementami, gdy brzeg przynajmniej jednego z nich przetopiony jest na całej grubości. Krawędzie są z reguły ukosowane, w celu przygotowania miejsca na materiał łączący. W zależności od tego, czy spoina wtopiona jest w materiał rodzimy na całej grubości złącza, mówimy o przetopie pełnym lub częściowym. Przy spawaniu blach cieńszych niż 10 mm spoinę czołową stosuje się jednostronnie, przy grubszych arkuszach, dla lepszej stabilizacji używa się techniki dwustronnej. Tym sposobem można łączyć ze sobą również materiały o różnej grubości.

2) Spoiny pachwinowe – ten rodzaj łączenia, stosowany głównie w złączach przylgowych i kątowych, nie wymaga ukosowania brzegów, ponieważ spoiwo układa się w naturalnym rowku, powstającym pomiędzy powierzchniami spawanych elementów. W zależności od wyglądu lica możemy rozróżnić spoiny płaskie (przypominające swoim przekrojem równoramienny trójkąt), wklęsłe oraz wypukłe. Pachwinowe spoiny najlepiej sprawdzają się podczas łączenia części, których ścianki tworzą kąt od 60 do 120 stopni. Nierównomierny rozkład naprężenia w połączeniu sprawia, że w porównaniu ze spoinami czołowymi, złącza, w których zastosowano spoinę pachwinową sprawdzają się nieco gorzej.

3) Spoiny brzeżne – podobnie jak w przypadku spoin czołowych konieczne jest odpowiednie przygotowanie brzegów, jednak zamiast ukosowania stosuje się podgięcie. Technikę tą można wykorzystywać w złączach doczołowych i przylgowych, jednak maksymalna grubość blachy nie powinna przekraczać 3 mm. W zależności od ułożenia względem siebie arkuszy możemy wyróżnić spoiny grzbietowe, w których łączone powierzchnie znajdują się w jednej płaszczyźnie, oraz krawędziowe, w których stykają się one pod kątem.

4) Spoiny otworowe – występują najczęściej w złączach zakładkowych. Polegają na wypełnieniu spoiwem podłużnego lub okrągłego otworu, wykonanego w jednej z blach. Silniejsze wtopienie w materiał rodzimy mogą ułatwić skośne ścianki.

5) Spoiny punktowe – pod względem zastosowania oraz konstrukcji ta technika przypomina połączenia otworowe, jednak podstawową różnicą jest fakt, że w spoinach punktowych otwór nie jest przygotowywany wcześniej. Złącze powstaje w wyniku przetopienia się przez jeden arkusz blachy i wtopienia w drugi, umiejscowiony pod nim. Akumulację spoin punktowych nazywa się spoiną liniową.